Search

प्रवीण नारायण चौधरी

महिला दिवस प्रसंग किछु जरूरी बात

महिला दिवस प्रसंगे किछु जरूरी बात   काल्हि ‘८ मार्च’ महिला दिवस छल। अन्तर्राष्ट्रीय महिला दिवस – International Women’s Day! १९०८ ई. मे आजुक दिन अमेरिकन महिला सब आन्दोलन आरम्भ कयलीह – महिला लेल काज करबाक अवधि कम करबाक लेल, काजक बदला वेतन भुगतानी मे बढ़ोत्तरी करबाक लेल आ संगहि वोट खसेबाक अधिकार प्राप्त करबाक महिला दिवस प्रसंग किछु जरूरी बात

मिथिलाभाषा रामायण – अयोध्याकाण्ड चारिम अध्याय – लक्ष्मण आ सीताक वन जेबाक आग्रह

कवि चन्द्र विरचित मिथिलाभाषा रामायण अयोध्याकाण्ड – चारिम अध्याय लक्ष्मण आ सीताक वन जेबाक आग्रह ।चौपाइ। ।मिथिलासंगीतानुसारेण मिथिला गौड़-मालवं छन्दः। जैँ कौशल्या जानथि शञ्च । तेहन सुमित्रा कयल प्रपञ्च ॥१॥ रामक छवि देखल भरि नयन । नील-कमल-निन्दक छवि अयन ॥२॥ लेल अङ्क भरि लगइत गोड़ । सुत-मुख देखि हर्ष नहि थोड़ ॥३॥ कौशल्या उठि कहलनि मिथिलाभाषा रामायण – अयोध्याकाण्ड चारिम अध्याय – लक्ष्मण आ सीताक वन जेबाक आग्रह

धनुषाक प्रसिद्ध हास्यकवि – गंगुलीवासी नरेश ठाकुर

व्यक्तित्व परिचय – नित्यानन्द मंडल (साभारः फेसबुक पोस्ट) फगुआक दिन बाँकी चारि, आबए कहलनि छोटकी सारि… ई होरिआएल काव्यपंक्ति छनि पब्लिक पोएट नरेश ठाकुर जीक । बुझबामे आबिए गेल होएत जे फगुआ लगचिया गेलै । तैं हिनका मादे किछु कहब, अप्रासांगिक नहि हएबाक चाही, हमरा जनैत । साहए तऽ कहियो रोमान्टिसिज्मक एकटा पात्र जेकाँ, कहियो धनुषाक प्रसिद्ध हास्यकवि – गंगुलीवासी नरेश ठाकुर

विराटनगर मे बहुभाषिक कवि सम्मेलन – विराट मैथिल नाट्यकला परिषद् व मैथिली साहित्य अभियानक प्रयास

विराटनगर, ३ मार्च २०२३ । मैथिली जिन्दाबाद!! काल्हिक कवि सम्मेलन विराटनगर मे काल्हि विराट मैथिल नाट्यकला परिषद् व मैथिली साहित्य अभियानक संयुक्त तत्त्वावधान मे बहुभाषिक कवि सम्मेलनक आयोजन कयल गेल। श्री डोमी कामत केर अध्यक्षता तथा श्री कर्ण संजय केर संचालन मे दर्जनाधिक कवि लोकनि अपन कविताक वाचन कयलनि। प्रमुख अतिथिक रूप मे डा. एस. विराटनगर मे बहुभाषिक कवि सम्मेलन – विराट मैथिल नाट्यकला परिषद् व मैथिली साहित्य अभियानक प्रयास

वाजसनेयिनां विवाहपद्धतिः – मैथिल ब्राह्मण व अन्य समुदाय मे वैवाहिक रीतिक शास्त्रीय विधान

महामत्तक-ठक्कुर-दत्तरामविरचिता वाजसनेयिनां विवाहपद्धतिः इन्दुमती टीका टिप्पणीभ्यां विभूषिता सम्पादकः श्री रामचन्द्र झा, व्याकरणाचार्यः आत्म निवेदन कन्यादान वस्तुतः कन्यादानक अर्थ विवाह संस्कार थिक। १६ संस्कारान्तर्गत विवाहसंस्कार प्रमुख मानल गेल अछि। कन्याक हेतु ई संस्कार उपनयनस्थानीये थिक। तंदाह मनुः – “वैवाहिको विधिः स्त्रीणामौपनायनकः स्मृतः” – अर्थात् स्त्रीक विवाहे स्त्रीक उपनयन संस्कार कहल गेल अछि। जेना उपनयनसंस्कारोत्तर कुमार ब्राह्मण वाजसनेयिनां विवाहपद्धतिः – मैथिल ब्राह्मण व अन्य समुदाय मे वैवाहिक रीतिक शास्त्रीय विधान

वाजसनेयिनाम्-एकोद्दिष्टपद्धतिः (मिथिला मे प्रचलित बरखीक पद्धति)

अथ वाजसनेयिनाम् एकोद्दिष्टपद्धतिः ‘इन्दुमती’ मैथिली-भाषाटीकाटिप्पणीभ्यां विभूषिता पृष्ठ १ – वाजसनेयिनाम्-एकोद्दिष्टपद्धतिः एकोद्दिष्टक सामग्री अच्छिञ्जल, गङ्गाजल, गङ्गौट, पिड़ी बनेबाक हेतु बालु, रक्षोघ्नदीप, उत्सर्गदीप, कुश, तिल, जौ, धूप, अक्षत, सालिग्राम, तेकुशा – ६, मोड़ा – ६, औंठी – १, वीरनी – १, छिन्नमूल कुश – १, सपवित्र कुश – १, पैता – २, पूड़ा – ९ (कटहर या वाजसनेयिनाम्-एकोद्दिष्टपद्धतिः (मिथिला मे प्रचलित बरखीक पद्धति)

शाश्वत मिथिला अहमदाबादक मिथिला भवन

यात्रा संस्मरण मिथिला भवन शाश्वत मिथिला अहमदाबाद द्वारा निर्माणाधीन ‘मिथिला भवन’ डाभोरा (गांधीनगर, अहमदाबाद) आर ई शेल्फी आदरणीय राजकिशोर बाबू संग – हृदय मे एतबा हर्ष समाहित अछि जेकर वर्णन नहि कय सकैत छी। बहुत कम लोक मे एहेन दूरदृष्टि देखि पबैत छी हम। कोनो लायलपट आ बात घुमघुमउआ नहि, सीधा लक्ष्य पर दृष्टि आ शाश्वत मिथिला अहमदाबादक मिथिला भवन

मिथिलाभाषा रामायण – अयोध्याकाण्ड तेसर अध्याय – राम केँ वनवासक आज्ञा

कविचन्द्र विरचित मिथिलाभाषा रामायण अयोध्याकाण्ड – तेसर अध्याय राम केँ वनवासक आज्ञा  ॥अध्याय ३॥ ।चौपाइ। ।मिथिला संगीतानुसारेण श्रीमालव छन्द। काज मन्त्रि केँ कहि नृप देल । अपनैँ अन्तष्पुर मे गेल ॥१॥ नृपति न देखल केकयि आँखि । की वृत्तान्त उठल नृप भाखि ॥२॥ अबइत हसइत नित जे आब । केकयि काँ छल सिद्ध स्वभाव ॥३॥ मिथिलाभाषा रामायण – अयोध्याकाण्ड तेसर अध्याय – राम केँ वनवासक आज्ञा

वडोदरा गुजरात मे मैथिली साहित्य सम्मेलन मे विमर्श-विमर्शकार

वडोदरा गुजरात मे वैदेही मिथिलाधाम द्वारा आयोजित मैथिली साहित्य सम्मेलन मे लगभग 20 विषय पर महत्वपूर्ण व्यक्तित्व सभकेँ विमर्शकार रूप मे आमंत्रित कय उच्चकोटि के विमर्श आ कवि सम्मेलन संग सांस्कृतिक आयोजन व नाटक मंचन सेहो राखल गेल अछि। एखन धरिक प्रस्ताव पारित भेल अनुसार निम्न विवरण के आयोजन होबय जा रहल अछि। 17 आ वडोदरा गुजरात मे मैथिली साहित्य सम्मेलन मे विमर्श-विमर्शकार

‘अर्चनाकृत रामायण’ केर विमोचन विमलेन्द्र निधि द्वारा कयल गेल

ललितपुर, १४ फरवरी २०२४ । मैथिली जिन्दाबाद!! नेपाल मे पहिल बेर गद्य शैली मे लिखल गेल मैथिली रामायण जेकरा लेखिका अर्चना झा लिखलनि आ नामकरण सेहो ‘अर्चनाकृत् रामायण’ करैत काल्हि सरस्वती पूजाक सुअवसर पर नेपालक पूर्व उपप्रधानमंत्री विमलेन्द्र निधि द्वारा विमोचन करौलनि अछि। विमोचन कार्यक्रमक प्रमुख अतिथि पूर्व उपप्रधानमन्त्री तथा गृहमन्त्री विमलेन्द्र निधि ‘अर्चनाकृत रामायण’क ‘अर्चनाकृत रामायण’ केर विमोचन विमलेन्द्र निधि द्वारा कयल गेल